Te oraz inne przykłady subtelności polskiej wymowy stały się przedmiotem wnikliwej analizy podczas warsztatów logopedycznych, które odbyły się w dniach 5-6 listopada br. w Polskiej Szkole w Galway. Szkolenie, zarówno dla nauczycieli, jak i rodziców, przeprowadziła, na zaproszenie Pani Dyrektor PSG Agnieszki Grocholi oraz Pani Wicedyrektor Iwony Sawickiej, dr Liliana Madelska, światowej sławy ekspert do spraw rozwoju mowy dziecięcej. W szkoleniu udział wzięło całe grono pedagogiczne z Galway (24 nauczycielki), jak również dwie nauczycielki z SPK w Cavan oraz dwie nauczycielki ze Szkoły Równe Szanse w Carlow. Dr Liliana Madelska przeprowadziła również zajęcia dla rodziców - zarówno teoretyczny wykład, jak i pokazowe zajęcia z dziećmi w klasach.
Szkolenie poświęcone było najistotniejszym aspektom rozwoju mowy dziecka dwujęzycznego. Dr Madelska szczegółowo omówiła ograniczenia typowe dla osób wychowywanych w środowiskach wielojęzycznych, do najpoważniejszych problemów zaliczając mylenie sz:ś, ż:ź, cz:ć oraz i:y. „Dzieci, jak mówi Madelska, które nie potrafią usłyszeć i odpowiednio zinterpretować wyżej wymienionych dźwięków języka polskiego, mają kłopoty z wymową, a w konsekwencji – z nauką pisania i czytania”. Sygnalizuje zatem problem niezwykle istotny, który może niekorzystnie zdeterminować przyszłość naszych pociech.
Co zatem zrobić, kiedy już zdiagnozujemy u dziecka kłopoty z wymową?
Podczas warsztatów w Polskiej Szkole w Galway, Liliana Madelska zwróciła uwagę na konieczność współpracy szkoły i rodziców w udzielaniu pomocy logopedycznej dziecku. W korygowaniu wad wymowy ważna jest bowiem systematyczność oraz indywidualizacja procesu dydaktycznego, który powinien przebiegać w warunkach jak najbardziej naturalnych. Oznacza to przede wszystkim konieczność odejścia od dawnych metod automatycznego powtarzania w nieskończoność słowa, z którym dziecko ma problem, a w zamian wprowadzenie danego wyrazu w ciekawy dla „malucha” kontekst, wspomagany na przykład rysunkiem. Dziecko powinno bowiem nie tylko usłyszeć dane słowo, ale i „zobaczyć” je i poczuć, gdyż zaangażowanie możliwie jak nawiększej ilości zmysłów ułatwia zapamiętywanie, również to podświadome. Konieczne jest ponadto uświadomienie dziecku tego, iż błędy w wymowie bardzo często bywają przyczyną nieporozumień i poważnych zakłóceń komunikacji, i tak dla przykładu: „Podaj mi prosię”, zamiast „Podaj mi, proszę”.
Owocem podążania tym kierunkiem myślenia oraz całego doświadczenia zawodowego dr Liliany Madelskiej stał się rewelacyjny projekt „Posłuchaj, jak mówię” w formie ćwiczeń dla ucznia oraz poradnika dla rodziców i nauczycieli, jak również film dydaktyczny „Powiedz mi, co widzisz” (fragment dostępny na stronie: www.lilianamadelska.com). Materiały te oraz cała idea współpracy i pomocy logopedycznej zostały szeroko i barwnie zaprezentowane przez autorkę podczas spotkania z nauczycielami i rodzicami w Polskiej Szkole Galway.
Owocem tego szkolenia z pewnością będzie bardziej profesjonalna pomoc logopedyczna dla naszych wielojęzycznych pociech!
Joanna Łydzińska
Nauczyciel języka polskiego w Polskiej Szkole w Galway
